ซิลิโคนยาแนว เลือกยังไง ให้ยาแนวห้องน้ำกันราได้จริง

ซิลิโคนยาแนวคือวัสดุอุดรอยต่อชนิดยืดหยุ่น ใช้ปิดช่องว่างกันน้ำซึมตามขอบสุขภัณฑ์ กระจก อ่างล้างหน้า และมุมห้องน้ำ การเลือกให้ตรงงานต้องดู 2 เรื่องหลัก คือชนิด (อะซิติกหรือนิวทรัล) กับว่ามีสารกันราผสมมาหรือไม่ เลือกถูกชนิดแล้วยิงให้เรียบ งานก็กันน้ำกันราได้จริงและอยู่ทน

พูดง่ายๆ ซิลิโคนหลอดเดียวดูเหมือนกันหมด แต่ข้างในคนละสูตร ใช้ผิดงานคือต้นเหตุที่ขอบห้องน้ำดำขึ้นราใน 2-3 เดือน มาดูกันทีละเรื่องเลย

ซิลิโคนยาแนวมีกี่ชนิด

ซิลิโคนในท้องตลาดแบ่งหยาบๆ ได้ 3 กลุ่ม แยกตามสูตรการแห้งตัวและส่วนผสม แต่ละแบบเหมาะกับงานไม่เหมือนกัน

1. อะซิติก (กลิ่นเปรี้ยว / Acetoxy)

ตอนบีบออกมาจะได้กลิ่นเปรี้ยวคล้ายน้ำส้มสายชู นั่นคือกรดอะซิติกที่ปล่อยออกมาตอนแห้งตัว เป็นสูตรที่ราคาถูก แห้งไว ยึดเกาะกับ กระจกและผิวเคลือบมันเงา ได้ดีมาก

ข้อควรระวังคือกรดอะซิติกกัดกร่อน โลหะบางชนิด เช่น ทองแดง ทองเหลือง เหล็กชุบ อลูมิเนียม และกัดด้านหลังกระจกเงาจนด่างได้ รวมถึงไม่เหมาะกับปูน หินอ่อน หินธรรมชาติ ถ้าเจองานพวกนี้ให้ข้ามไปใช้นิวทรัล

2. นิวทรัล (Neutral cure)

สูตรกลิ่นอ่อน ไม่ปล่อยกรดตอนแห้งตัว จึง ไม่กัดโลหะและวัสดุไว ยึดเกาะได้กับวัสดุหลากหลายกว่า ทั้งอลูมิเนียม สแตนเลส ปูน หิน กระจกเงา และพลาสติกหลายชนิด ราคาสูงกว่าอะซิติกนิดหน่อย แต่ถ้าไม่แน่ใจว่างานเป็นวัสดุอะไร เลือกนิวทรัลไว้ก่อนปลอดภัยกว่า

3. อะคริลิกยาแนว (Acrylic sealant)

จริงๆ ไม่ใช่ซิลิโคน แต่คนมักเรียกรวมกัน เป็นยาแนวสูตรน้ำ จุดเด่นคือ ทาสีทับได้ เหมาะอุดร่องผนัง รอยต่อวงกบ งานภายในที่แห้งและไม่ค่อยขยับ ข้อจำกัดคือยืดหยุ่นน้อยกว่าและไม่ทนน้ำแช่ จึงไม่เหมาะกับห้องน้ำหรือจุดเปียกตลอด

ตารางเทียบชนิดซิลิโคนยาแนว

ซิลิโคนกันราต่างกันยังไง

ซิลิโคนกันรา คือซิลิโคน (ส่วนใหญ่เป็นสูตรนิวทรัลหรืออะซิติกเกรดห้องน้ำ) ที่ผสม สารกันเชื้อรา (fungicide) เพิ่มเข้าไป ตัวสารนี้จะยับยั้งไม่ให้เชื้อราเกาะโตบนผิวซิลิโคน จุดที่ชื้นตลอดอย่างขอบอ่าง ขอบอาบน้ำ มุมกระเบื้อง จึงไม่ดำขึ้นราเร็วเหมือนซิลิโคนธรรมดา

เวลาเลือกยาแนวห้องน้ำ ให้มองหาคำว่า "กันรา" "Anti-Fungus" หรือ "Mould-free" บนหลอด อย่าหยิบซิลิโคนกระจกราคาถูกมายิงขอบอ่างอาบน้ำ เพราะไม่มีสารกันรา ไม่กี่เดือนก็ดำ

ข้อเท็จจริงที่ควรรู้คือสารกันราไม่ได้อยู่ถาวรตลอดชีพ เมื่อใช้ไปหลายปีฤทธิ์จะค่อยๆ ลดลง ถ้าเริ่มขึ้นราแบบลอกไม่ออก การลอกยิงใหม่คุ้มกว่าฝืนขัด

เลือกซิลิโคนให้ตรงงาน

ซิลิโคนชนิดไหนดีไม่มีคำตอบตายตัว ขึ้นกับว่ายิงตรงไหนและวัสดุอะไร ลองเทียบงานที่เจอบ่อย

• ขอบอ่างล้างหน้า อ่างอาบน้ำ ชักโครก มุมกระเบื้องห้องน้ำ — ใช้ซิลิโคนนิวทรัลสูตรกันรา จุดเปียกตลอดต้องกันราไว้ก่อน
• งานกระจก ตู้ปลา ตู้โชว์ — อะซิติกยึดเกาะกระจกดีและราคาคุ้ม (แต่เลี่ยงถ้ามีขอบโลหะ)
• กรอบอลูมิเนียม ประตูหน้าต่าง รอยต่อโลหะ — ต้องนิวทรัลเท่านั้น อะซิติกกัดอลูมิเนียม
• ขอบปูน หินอ่อน หินแกรนิต เคาน์เตอร์ครัวหิน — นิวทรัล เพราะกรดในอะซิติกทำหินด่างได้
• กระจกเงา — นิวทรัล กันกรดกัดด้านหลังกระจกจนเป็นคราบดำ

หลักจำง่ายๆ ถ้าเป็นห้องน้ำหรือจุดเปียก = เลือกกันรา ถ้ามีโลหะ/หิน/กระจกเงาเข้ามาเกี่ยว = เลือกนิวทรัล

วิธียิงซิลิโคนให้สวยเรียบ ทีละขั้น

วิธียิงซิลิโคนที่ทำให้เส้นออกมาสวยไม่ใช่เรื่องฝีมือล้วนๆ แต่อยู่ที่การเตรียมและลำดับขั้น ทำตามนี้

1. ทำความสะอาดร่องให้แห้งสนิท — ลอกซิลิโคนเก่าออกให้หมด เช็ดคราบสบู่ ไขมัน ฝุ่น และเชื้อราออก แล้วปล่อยให้แห้ง 100% ผิวชื้นคือสาเหตุอันดับหนึ่งที่ซิลิโคนไม่เกาะและขึ้นราซ้ำ
2. ติดเทปกาวขนาบสองข้างร่อง — แปะเทปกระดาษกาวเว้นแนวร่องที่จะยิง ช่วยให้ขอบเส้นตรงคมและไม่เลอะกระเบื้อง
3. ตัดปลายหลอดเฉียง 45 องศา — ตัดรูให้ขนาดพอดีกับร่อง ร่องเล็กตัดใกล้ปลาย ร่องใหญ่ตัดถอยลงมา ใส่หลอดในปืนยิงให้พร้อม
4. ยิงลากเส้นเดียวต่อเนื่อง — บีบปืนยิงด้วยแรงสม่ำเสมอ ลากไปทางเดียวให้จบในจังหวะเดียว เติมเนื้อซิลิโคนให้เต็มร่อง อย่ายิงขาดเป็นช่วงๆ
5. ปาดเรียบทันทีขณะยังเปียก — ใช้นิ้วจุ่มน้ำผสมน้ำยาล้างจานนิดหน่อย (หรือไม้ปาดซิลิโคน) ลากปาดรวดเดียวให้เนื้อแน่นเรียบเข้าร่อง
6. ลอกเทปกาวออกทันที — ดึงเทปออกตอนซิลิโคนยังไม่แห้ง จะได้ขอบเส้นคมสวย ถ้ารอแห้งก่อนค่อยลอก ขอบจะฉีกเสียเส้น
7. ปล่อยให้แห้งตัวเต็มที่ — ทั่วไปผิวหมาดใน 20-30 นาที แต่แห้งเซ็ตตัวเต็มที่ใช้เวลาราว 24 ชั่วโมง ยังไม่ควรให้โดนน้ำแช่ในช่วงนี้

วิธีแก้ซิลิโคนขึ้นราและลอกของเก่า

ซิลิโคนห้องน้ำขึ้นราดำ ถ้าราเพิ่งเริ่มตื้นๆ ลองเช็ดด้วยน้ำยาทำความสะอาดเชื้อราก่อน แต่ถ้าดำฝังในเนื้อแล้วขัดไม่ออก ทางที่ดีคือลอกทิ้งยิงใหม่ อย่าฝืนยิงทับของเก่า เพราะเนื้อใหม่จะไม่เกาะและขึ้นราซ้ำเร็ว

วิธีลอกซิลิโคนเก่า — ใช้คัตเตอร์หรือมีดปาดกรีดเลาะแนวซิลิโคนทั้งสองข้างออก ดึงเส้นเก่าออกให้หมด แล้วขูดเศษที่ติดค้างให้เกลี้ยง เช็ดด้วยแอลกอฮอล์หรือน้ำยาทำความสะอาดให้ร่องสะอาดและแห้งสนิทก่อนยิงเส้นใหม่ตามขั้นตอนด้านบน

ข้อควรระวัง

• อย่าใช้อะซิติกกับโลหะ/หิน/กระจกเงา กรดจะกัดกร่อนและทำให้ด่าง
• ยิงในที่อากาศถ่ายเท โดยเฉพาะอะซิติกที่กลิ่นแรง สูดนานๆ แสบตาแสบจมูกได้
• ผิวต้องแห้งสนิทก่อนยิง ความชื้นค้างทำให้ไม่เกาะและขึ้นราซ้ำ
• อย่าให้โดนน้ำก่อนเซ็ตตัว รอให้แห้งเต็มที่ประมาณ 24 ชั่วโมงก่อนใช้งานจุดเปียก
• ปิดปลายหลอดหลังใช้ ไม่งั้นเนื้อในปลายจะแข็งตันใช้ต่อไม่ได้

สรุป

เลือกซิลิโคนยาแนวให้ถูกไม่ยาก จับหลักสองข้อ — จุดเปียกอย่างห้องน้ำเลือกสูตรกันรา และถ้ามีโลหะ หิน หรือกระจกเงาเข้ามาเกี่ยวให้เลือกนิวทรัลเลี่ยงอะซิติก จากนั้นเตรียมร่องให้สะอาดแห้ง ยิงลากเส้นเดียว ปาดเรียบ ลอกเทป เท่านี้งานก็ออกมาสวยและกันน้ำกันราได้จริง

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)