ท่อน้ำทิ้งตันส่วนใหญ่แก้เองได้โดยไม่ต้องเรียกช่าง วิธีที่ได้ผลคือไล่จากเบาไปหนัก เริ่มจากน้ำร้อนผสมเบกกิ้งโซดา ถ้ายังไม่หลุดใช้ที่ปั๊มยาง ต่อด้วยงูเหล็กทะลวงท่อ และน้ำยาล้างท่อเป็นทางเลือกสุดท้าย เมื่อแก้ได้แล้วให้ติดตะแกรงดักเศษและบ่อดักไขมันเพื่อกันตันซ้ำ
น้ำในซิงก์ลงช้า พื้นห้องน้ำมีน้ำขัง หรือมีกลิ่นย้อนขึ้นมา นี่คือสัญญาณคลาสสิกของท่อน้ำทิ้งตัน ก่อนจะควักเงินจ้างช่าง ลองอ่านบทความนี้ก่อน เพราะปัญหาส่วนใหญ่จบได้ด้วยของที่มีในบ้านและเครื่องมือราคาไม่กี่ร้อย
ทำไมท่อน้ำทิ้งถึงตัน
ท่อตันไม่ได้เกิดขึ้นข้ามคืน แต่เป็นการสะสมทีละนิดจนอุดตัน สาเหตุหลักมีอยู่ไม่กี่อย่าง รู้ต้นเหตุแล้วจะแก้ได้ตรงจุดกว่า
- เศษอาหาร จากอ่างล้างจานที่ไหลลงไปสะสม โดยเฉพาะข้าว เส้น และเศษผัก
- ไขมัน จากน้ำมันทำอาหาร พอเย็นตัวจะจับตัวแข็งเกาะผนังท่อ เป็นตัวการอันดับหนึ่งของท่อครัว
- เส้นผมและสบู่ ในห้องน้ำ ผมพันกันเป็นก้อนแล้วดักคราบสบู่ไว้ อุดท่อพื้นและท่ออ่างล้างหน้า
- ตะกอนและดินทราย ที่ไหลลงท่อระบายน้ำนอกบ้าน ทับถมจนน้ำไหลไม่ออก
- รากไม้ ที่ชอนไชเข้ารอยต่อท่อใต้ดิน อันนี้หนักสุดและมักต้องเรียกช่าง
อาการ สาเหตุ และวิธีแก้เบื้องต้น
ก่อนลงมือ ลองเทียบอาการกับตารางนี้ จะได้เลือกวิธีให้ตรงกับปัญหา
| อาการ | สาเหตุที่พบบ่อย | วิธีแก้เบื้องต้น |
|---|---|---|
| น้ำในซิงก์ครัวลงช้า | ไขมัน + เศษอาหารเกาะท่อ | น้ำร้อน + เบกกิ้งโซดา |
| ท่อพื้นห้องน้ำน้ำขัง | ผมพันกับคราบสบู่ | ที่ปั๊มยาง / งูเหล็ก |
| อ่างล้างหน้าอุดสนิท | ผม + คราบยาสีฟัน | งูเหล็กทะลวงท่อ |
| ท่อระบายน้ำนอกบ้านตัน | ตะกอน ใบไม้ ดินทราย | ตักบ่อพัก + ฉีดน้ำแรง |
| ตันซ้ำๆ หลายจุดพร้อมกัน | ท่อหลัก/รากไม้ | เรียกช่าง |
วิธีทะลวงท่อตันทีละระดับ
หลักง่ายๆ คือเริ่มจากวิธีที่เบาและปลอดภัยที่สุดก่อน ค่อยขยับขึ้นถ้ายังไม่หาย
1. น้ำร้อน + เบกกิ้งโซดา + น้ำส้มสายชู
วิธีนี้เหมาะกับท่อครัวที่เริ่มลงช้าจากไขมัน ทำได้ตามนี้
- เทน้ำร้อน (ร้อนจัดแต่ไม่ถึงเดือด ถ้าเป็นท่อ PVC) ลงไปก่อนราวครึ่งกา
- เทเบกกิ้งโซดาประมาณครึ่งถ้วยลงท่อ
- ตามด้วยน้ำส้มสายชูครึ่งถ้วย จะเกิดฟองฟู่ ปิดปากท่อทิ้งไว้ 15-30 นาที
- เทน้ำร้อนตามลงไปอีกครั้งเพื่อไล่คราบที่หลุด
2. ที่ปั๊มยาง (ลูกยางปั๊มส้วม)
แรงดันจากที่ปั๊มยางช่วยดันหรือดูดสิ่งอุดตันให้หลุด ใช้ได้ทั้งซิงก์และท่อพื้น
- เติมน้ำให้ท่วมหัวยางพอประมาณ จะได้เกิดแรงดูด
- ครอบหัวยางให้สนิทกับปากท่อ ถ้ามีรูน้ำล้น ให้เอาผ้าเปียกอุดไว้ก่อน
- ปั๊มขึ้นลงแรงๆ ต่อเนื่อง 15-20 ครั้ง แล้วดึงขึ้นเร็วๆ
- ทำซ้ำ 2-3 รอบ ถ้าน้ำเริ่มลง แสดงว่าสิ่งอุดตันเริ่มหลุด
3. งูเหล็กทะลวงท่อ
ถ้าตันลึกและแน่น งูเหล็ก (ลวดสปริงทะลวงท่อ) คือพระเอก มันเข้าไปถึงจุดอุดตันโดยตรง
- สอดปลายงูเหล็กเข้าไปในท่อช้าๆ
- พอชนสิ่งกีดขวาง ให้หมุนด้ามเพื่อให้ปลายเกี่ยวหรือเจาะทะลุก้อนอุดตัน
- ดึงออกมาเพื่อคีบเศษผมหรือก้อนไขมันออก หรือดันให้ทะลุไปเลย
- เปิดน้ำไล่ตามเพื่อเช็กว่าท่อโล่งแล้ว
4. น้ำยาล้างท่อ (ทางเลือกสุดท้าย)
น้ำยาล้างท่อใช้เมื่อวิธีกลไกข้างต้นไม่ได้ผล เพราะเป็นสารเคมีแรง ต้องใช้อย่างระมัดระวัง อ่านฉลากและทำตามปริมาณที่กำหนด สวมถุงมือและแว่นตา เปิดหน้าต่างให้อากาศถ่ายเท
ข้อควรระวังเรื่องน้ำยาเคมี (สำคัญมาก)
น้ำยาล้างท่ออันตรายกว่าที่คิด ทำผิดวิธีเจ็บตัวได้จริง จำ 4 ข้อนี้ให้ขึ้นใจ
- ห้ามผสมน้ำยาต่างชนิดกันเด็ดขาด โดยเฉพาะสูตรที่มีคลอรีน (ไฮโปคลอไรต์) กับสูตรกรด จะเกิดแก๊สพิษที่สูดดมแล้วอันตรายถึงชีวิต ใช้ทีละชนิดเท่านั้น
- ห้ามใช้ที่ปั๊มยางทันทีหลังเทน้ำยา เพราะแรงปั๊มจะทำให้น้ำยาเคมีกระเด็นขึ้นมาโดนหน้าและตา
- อย่าเทน้ำยาทิ้งไว้นานเกินฉลากกำหนด สารเคมีแรงๆ กัดกร่อนท่อ PVC และข้อต่อยางได้ถ้าค้างนานเกินไป
- ระวังท่อที่ตันสนิท ถ้าน้ำยาค้างอยู่ในน้ำที่ขังนิ่ง ความร้อนจากปฏิกิริยาอาจทำให้น้ำเดือดกระเด็นได้ กรณีนี้ใช้วิธีกลไกจะปลอดภัยกว่า
เมื่อไหร่ควรเรียกช่าง
แก้เองได้หลายกรณี แต่บางอาการคือสัญญาณว่าปัญหาใหญ่กว่าที่มือเราจะจัดการ ควรเรียกช่างมืออาชีพเมื่อ
- ทำทุกวิธีแล้วยังตันเหมือนเดิม
- ท่อตันหลายจุดพร้อมกัน หรือน้ำย้อนขึ้นมาตามท่ออื่น (สัญญาณว่าท่อหลักหรือท่อสาธารณะมีปัญหา)
- สงสัยว่ามีรากไม้ชอนไชเข้าท่อใต้ดิน
- มีกลิ่นเหม็นรุนแรงต่อเนื่อง ทั้งที่ล้างแล้ว
วิธีป้องกันไม่ให้ท่อตันซ้ำ
แก้ได้แล้วอย่าปล่อยให้วนกลับมาอีก ป้องกันที่ต้นทางง่ายกว่าตามแก้เยอะ
- ติดตะแกรงดักเศษทุกจุด ทั้งซิงก์ครัวและท่อพื้นห้องน้ำ ดักผมและเศษอาหารไม่ให้ลงท่อ เลือกแบบไหนดูได้ที่ ตะแกรงระบายน้ำ เลือกแบบไหน
- ไม่เทน้ำมันลงซิงก์ พักน้ำมันใช้แล้วให้เย็นแล้วเทใส่ขวดทิ้ง อย่าเทลงท่อเด็ดขาด นี่คือกฎเหล็กของท่อครัว
- ติดบ่อดักไขมัน สำหรับน้ำครัว ดักไขมันก่อนลงระบบ แล้วตักทิ้งเป็นประจำ
- ราดน้ำร้อนไล่ท่อเป็นประจำ สัปดาห์ละครั้ง ช่วยละลายไขมันที่เริ่มเกาะก่อนจะสะสมเป็นก้อน
- ล้างบ่อพักและเช็กระบบ ตักตะกอนทุก 3-6 เดือน ดูภาพรวมทั้งระบบได้ที่ ระบบระบายน้ำรอบบ้าน
อุปกรณ์ทะลวงท่อครบ จบที่ Home Tool Center
จะแก้ท่อตันเองให้จบสวย ต้องมีเครื่องมือที่ใช่ ที่ Home Tool Center เรามีทั้งงูเหล็กทะลวงท่อ ที่ปั๊มยาง น้ำยาล้างท่อ และตะแกรงดักเศษครบทุกแบบ ขายมา 30 กว่าปี ราคาจริง ไม่บวกลม ครบจบที่เดียว ไม่แน่ใจว่าท่อบ้านควรใช้ตัวไหน ทักมาถามได้เลย เราช่วยเลือกให้ตรงงาน
ต้องการสินค้าสำหรับงานนี้?
ทีมงาน Home Tool Center ยินดีให้คำแนะนำเรื่องการเลือกสินค้าให้เหมาะกับหน้างาน พร้อมจัดส่งและออกใบเสนอราคาให้
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ท่อตัน แก้ยังไงให้เร็วที่สุด?
ถ้าเป็นท่อครัวที่ลงช้าจากไขมัน เทน้ำร้อนผสมเบกกิ้งโซดาและน้ำส้มสายชูมักได้ผลเร็ว ถ้าเป็นท่อพื้นที่ผมอุด ที่ปั๊มยางหรืองูเหล็กจะเร็วกว่า เลือกวิธีให้ตรงกับสาเหตุจะไวที่สุด
น้ำยาล้างท่อใช้แล้วอันตรายไหม?
อันตรายถ้าใช้ผิดวิธี ห้ามผสมน้ำยาต่างชนิดกันเพราะอาจเกิดแก๊สพิษ ต้องสวมถุงมือ เปิดหน้าต่างให้อากาศถ่ายเท และห้ามใช้ที่ปั๊มยางทันทีหลังเทน้ำยาเพราะเสี่ยงกระเด็นโดนตา
งูเหล็กทะลวงท่อกับที่ปั๊มยาง ใช้อันไหนดีกว่า?
ที่ปั๊มยางเหมาะกับสิ่งอุดตันตื้นๆ และใช้ง่าย ส่วนงูเหล็กเหมาะกับท่อที่ตันลึกและแน่น เพราะเข้าไปถึงจุดอุดตันโดยตรง ถ้าปั๊มแล้วไม่หลุด ให้ต่อด้วยงูเหล็ก
เทน้ำมันทำอาหารลงซิงก์ได้ไหม?
ไม่ควรเด็ดขาด น้ำมันพอเย็นตัวจะจับแข็งเกาะผนังท่อ เป็นสาเหตุอันดับหนึ่งของท่อครัวตัน ให้พักน้ำมันให้เย็นแล้วเทใส่ขวดทิ้งในถังขยะแทน
ท่อระบายน้ำนอกบ้านตัน แก้ต่างจากในบ้านไหม?
ต่างกัน ท่อนอกบ้านมักตันจากตะกอน ใบไม้ และดินทราย ให้เปิดบ่อพักตักตะกอนออกและฉีดน้ำแรงไล่ ถ้าตันลึกในท่อหลักหรือสงสัยว่ามีรากไม้ ควรเรียกช่างมาตรวจ
